Hide Notes 

Slide 1: KONCEPTI OBRAZOVNE TEHNOLOGIJE VJEŽBE IZ OBRAZOVNE TEHNOLOGIJE Mr Dušan Kljakić
Slide 2: OBRAZOVNA TEHNOLOGIJA OSNOVNE DEFINICIJE
Slide 3: OSNOVNE DEFINICIJE Definisanje učenja Definisanje nastave Definicija nastavne tehnologije Definisanje obrazovne tehnologije 2003/2004 slajd 4 slajd 6 slajd 8 slajd 10 Obrazovna tehnologija 3
Slide 4: DEFINISANJE UČENJA INFORMACIJA + OKRUŽENJE UČENIK (znanja, vještine, stavovi, odnosi) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 4
Slide 5: Učenje je proces sticanja znanja, vještina, stavova i odnosa u individualnom interaktivnom odnosu učenika sa informacijom i okruženjem. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 5
Slide 6: DEFINISANJE NASTAVE Uređenje INFORMACIJA + OKRUŽENJE za olakšavanje učenja Informacija + okruženje  zadatak nastave 2003/2004 Obrazovna tehnologija 6
Slide 7: Nastava je uređenje informacije i okruženja za olakšavanje učenja. Pod okruženjem podrazumijeva se mjesto gdje se održava nastava, ali takođe i metode, mediji i vođenje učenikovog učenja. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 7
Slide 8: DEFINICIJA NASTAVNE TEHNOLOGIJE TEORIJA / PRAKSA • • • • • Planiranje Realiziranje Vođenje Vrednovanje Usavršavanje Znanja RESURSI ZA UČENJE (MEDIJI) Vještine PROCESI UČENJA Stavovi Odnosi 2003/2004 Obrazovna tehnologija 8
Slide 9: Nastavna tehnologija obuhvata teoriju i praksu planiranja, realiziranja, vođenja, vrednovanja i usavršavanja procesa učenja i resursa za učenje Američko udruženje za obrazovne komunikacije i tehnologiju, AECT, 1994 2003/2004 Obrazovna tehnologija 9
Slide 10: DEFINISANJE OBRAZOVNE TEHNOLOGIJE Po analogiji sa definicijom nastavne tehnologije, može se izvesti definicija obrazovne tehnologije: Obrazovna tehnologija obuhvata teoriju i praksu realiziranja, vrednovanja i usavršavanja procesa učenja i resursa za učenje 2003/2004 Obrazovna tehnologija 10
Slide 11: PROCESI UČENJA TEHNOLOGIJE ZA UČENJE
Slide 12: TEHNOLOGIJE ZA UČENJE (TU) Definisanje Tehnologije za individualno učenje Tehnologije za učenje u malim grupama Tehnologije za učenje u velikim grupama 2003/2004 slajd 13 slajd 16 slajd 17 slajd 18 Obrazovna tehnologija 12
Slide 13: DEFINISANJE TEHNOLOGIJE ZA UČENJE TEORIJA/PRAKSA • Realiziranje • Vrednovanje • Usavršavanje RESURSI ZA UČENJE MEDIJI PROCESI UČENJA Znanja Vještine Stavovi Odnosi 2003/2004 Obrazovna tehnologija 13
Slide 14: Tehnologije za učenje su specifični oblici učenja/podučavanja koji pouzdano služe kao šabloni za postizanje efektivnog učenja 2003/2004 Obrazovna tehnologija 14
Slide 15: TEHNOLOGIJE ZA UČENJE (TU) UČENJE/PODUČAVANJE • Individualno • U malim grupama • U velikim grupama 2003/2004 Obrazovna tehnologija 15
Slide 16: TU - INDIVIDUALNO • Programirana nastava • Programirani tutoring • Personalizirani sistem nastave • Centri za učenje 2003/2004 Obrazovna tehnologija 16
Slide 17: TU – U MALIM GRUPAMA • Kooperativno učenje • Igre • Simulacije • Simulacione igre 2003/2004 Obrazovna tehnologija 17
Slide 18: TU – U VELIKIM GRUPAMA • Magistralno učenje • Programirano podučavanje 2003/2004 Obrazovna tehnologija 18
Slide 19: RESURSI ZA UČENJE MEDIJI
Slide 20: MEDIJI Definisanje slajd 22 Mediji bez slajd 25 projiciranja Mediji za projiciranje slajd 26 Audio Video Računari 2003/2004 slajd 27 slajd 28 slajdovi 29 ... 37 Obrazovna tehnologija 20
Slide 21: MEDIJI Multimediji bazirani na računaru Računarske mreže slajdovi 38 ... 47 slajdovi 48 ... 54 Učenje na daljinu slajdovi 55 ... 57 2003/2004 Obrazovna tehnologija 21
Slide 22: DEFINISANJE MEDIJA Izvor informacije + prenosni kanal = MEDIJ Energija INFORMACIJA Format medija 2003/2004 Obrazovna tehnologija 22
Slide 23: Medij (lat. medium) je kanal komunikacije između izvora informacije i prijemnika (učenika). Informacija je pohranjena na različitim formatima medija. Nastavnik je personalni medij. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 23
Slide 24: MEDIJI • • • • • • Mediji bez projiciranja (Slajd 25) Mediji za projiciranje (Slajd 26) Audio (Slajd 27) Video (Slajd 28) Računari (Slajdovi 29 ... 37) Multimediji bazirani na računaru (Slajdovi 38 ... 47) • Računarske mreže (Slajdovi 48 ... 54) • Učenje na daljinu (Slajdovi 55 ... 57) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 24
Slide 25: MEDIJI BEZ PROJICIRANJA • Realni objekti • Modeli • Stručne ekskurzije • Štampani materijali • Školske table • Flip-karte 2003/2004 Obrazovna tehnologija 25
Slide 26: MEDIJI ZA PROJICIRANJE • Projekcija grafofolija • Projekcija slajdova • Projekcija filmske trake • Digitalne slike • Digitalni fotoaparat • Projekcija digitalne slike 2003/2004 Obrazovna tehnologija 26
Slide 27: AUDIO • Audiokasete Mikrokasete • Kompakt diskovi Mini kompakt disk • Audio plejeri Diktafoni Kasetofoni Audiouređaji 2003/2004 Obrazovna tehnologija 27
Slide 28: VIDEO • Videokaseta VHS Videokaseta Hi8 CDi i DVD • Kompakt disk • Video disk • Digitalni video • Videoprojektori CRT projektori, LCD projektori, grafoskop sa LCD panelom Obrazovna tehnologija 28 2003/2004
Slide 29: RAČUNARI Razvoj primjene računara Uloge računara u nastavi Nastava potpomognuta računarom ... Sistemi za integralno učenje Računarski lab 2003/2004 slajd 30 slajd 31 slajdovi 32...34 slajdovi 35, 36 slajd 37 Obrazovna tehnologija 29
Slide 30: RAZVOJ PRIMJENE RAČUNARA • Programirana nastava B.F. Skiner, 1960... • Nastava potpomognuta računarom, CAI Patrick Suppes, 1960... • Računarski jezici (FORTRAN) • Mikroračunar (1975.) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 30
Slide 31: ULOGE RAČUNARA U NASTAVI • • • • Objekt nastave Alatka u nastavi Nastavno sredstvo Katalizator za restrukturiranje škole • Sredstvo za razvijanje logičkog mišljenja 2003/2004 Obrazovna tehnologija 31
Slide 32: NASTAVA POTPOMOGNUTA RAČUNAROM (CAI) METODA ULOGA RAČUNARA Drill-andpractice Postavlja pitanja Vrednuje učenikove odgovore Daje povratnu informaciju Ocjenjuje napredovanje učenika Prezentira informaciju Postavlja pitanja Kontroliše odgovore Obezbjeđuje korektivnu instrukciju Sumira ključne tačke Čuva zapise Obrazovna tehnologija PRIMJENA Dijelovi mikroskopa Izgrađivanje vokabulara Matematičke vještine Nauka Medicinske procedure Osposobljavanje za bankarske poslove Tutorij 2003/2004 32
Slide 33: NASTAVA POTPOMOGNUTA RAČUNAROM (CAI) METODA Igre ULOGA RAČUNARA Djeluje kao takmičar, sudija Čuva rezultate PRIMJENA Igre sa razlomcima Igre sa brojevima Igre iz pravopisa Igre iz tipkanja Traženje mjesta kvara Istorija Medicinska dijagnostika Simulatori (pilot, vozač) Vođenje biznisa Laboratorijski eksperimenti Simulacije Igra uloge Isporučuje rezultate odluka Održava model i njegovu bazu podataka 2003/2004 Obrazovna tehnologija 33
Slide 34: NASTAVA POTPOMOGNUTA RAČUNAROM (CAI) METODA Otkriće ULOGA RAČUNARA PRIMJENA Prikazuje učeniku izvor informacije Čuva podatke Omogućuje procedure pretraživanja Prezentira problem Manipuliše podacima Održava bazu podataka Društvene nauke Nauka Analiza hrane Izbor karijere Biznis Kreativnost Nalaženje mjesta kvara Matematika Programiranje računara Rješavanje problema 2003/2004 Obrazovna tehnologija 34
Slide 35: SISTEMI ZA INTEGRALNO UČENJE (ILS) • Patrick Suppes, CAI • PLATO, 1970... Univerzitet Stanford, 1960... Stotine programa tipa tutor ili drill-and-practice na Univerzitetu Ilinois • USA, 2000. 10000 sistema ILS u školama ILS  umreženi CAI Obrazovna tehnologija 35 2003/2004
Slide 36: Sistemi za integralno učenje ILS su umreženi sistemi CAI koji vode individualiziranu nastavu u području jezgra nastavnih predmeta (Core Curriculum – matematika, prirodne nauke, jezici, čitanje) u SAD i Velikoj Britaniji 2003/2004 Obrazovna tehnologija 36
Slide 37: RAČUNARSKI LABORATORIJ • Prednosti rada u labu - softver na jednom mjestu - lakši nadzor i sigurnost rada - simultano izučavanje • Ograničenja - pristup po rasporedu rada Obrazovna tehnologija 37 2003/2004
Slide 38: MULTIMEDIJI BAZIRANI NA RAČUNARU Multimediji Hipermediji Interaktivni video CD-ROM Virtuelna stvarnost Ekspertni sistemi 2003/2004 slajdovi 39, 40 slajd 41 slajd 42 slajd 43 slajdovi 44, 45 slajdovi 46, 47 Obrazovna tehnologija 38
Slide 39: MULTIMEDIJI • Multimedij, 1950tih - Višestruki medij A-V • Multimedij, 1980tih - Kombinacije hardvera i softvera računara: hipermedij, interaktivni video, CD-ROM, virtuelna stvarnost, ekspertni sistemi Obrazovna tehnologija 2003/2004 39
Slide 40: Multimedij (višestruki medij) označava bilo koju kombinaciju dvaju ili više formata medija koji su integrisani u jedan informacijski ili instruktivni program 2003/2004 Obrazovna tehnologija 40
Slide 41: HIPERMEDIJI • Hipertekst (T. Nelson, 1965) Nesekvencijalni tekst povezan u kompleksnu mrežu asocijacija kroz koju korisnik bira segmente relevantne za temu (V. Bush, 1945) • Hipermedij Slično hipertekstu, ali naglašava netekstualne elemente kao što je animacija, zvučni zapis i video. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 41
Slide 42: INTERAKTIVNI VIDEO • Multimedij za interaktivno učenje pod kontrolom računara • Video dio prikazuje videokaseta, videodisk, CD-ROM ili DVD • Učenik odgovara (posredstvom tastature i miša) na audio, vizuelne ili verbalne stimuluse koji se prikazuju na displeju 2003/2004 PROGRAMI U PAKETIMA Obrazovna tehnologija 42
Slide 43: CD-ROM • Multimedijske enciklopedije, atlasi, rječnici, segmenti nastavnih predmeta • Vrhunski proizvod IC tehnologije • 5000 novih naslova godišnje 2003/2004 Obrazovna tehnologija 43
Slide 44: VIRTUELNA STVARNOST • Virtual Reality (VR) – računarom generirano okruženje • Specijalni šlem sa 3D displejem i slušalice • Specijalna rukavica • Uređaj za praćenje pozicije i orijentacije 2003/2004 Obrazovna tehnologija 44
Slide 45: Virtuelna stvarnost (engl. Virtual Reality, VR) je računarom generirano trodimenziono okruženje, gdje korisnik može raditi kao aktivni učesnik i stupiti u interakciju sa okruženjem 2003/2004 Obrazovna tehnologija 45
Slide 46: EKSPERTNI SISTEMI • Softverski paket + mašina za odgovore (Inference Engine) (Inžinjeri znanja) (Simptomi > dijagnoza > terapija) (Zahtjevi kupca > komponente računarskog sistema) Obrazovna tehnologija 46 • Baza znanja • Mycin • R1 2003/2004
Slide 47: Ekspertni sistem (engl. Expert System) je program za računar koji može da ispolji sposobnosti na nivou jednog eksperta 2003/2004 Obrazovna tehnologija 47
Slide 48: RAČUNARSKE MREŽE Mreža LAN Mreža WAN Mreža Intranet Mreža Internet Konektovanje 2003/2004 slajd 49 slajd 50 slajd 51 slajd 52 slajdovi 53, 54 Obrazovna tehnologija 48
Slide 49: LAN • Ured, laboratorij • Zgrada, škola • File Server/ Client • Peer-to-Peer 2003/2004 Obrazovna tehnologija 49
Slide 50: WAN • Više zgrada • Studentski kampus • Uredi u gradu, bolnice • Javne ustanove 2003/2004 Obrazovna tehnologija 50
Slide 51: INTRANET • Kompanije, banke,bolnice, zavodi za osiguranje • Geografski udaljene lokacije • Softverski paket Firewall 2003/2004 Obrazovna tehnologija 51
Slide 52: INTERNET • • • • • Globalna mreža Konektovanje World Wide Web Komuniciranje Online obrazovanje 2003/2004 Obrazovna tehnologija 52
Slide 53: KONEKTOVANJE 2003/2004 Obrazovna tehnologija 53
Slide 54: UZORAK WEB ADRESE 2003/2004 Obrazovna tehnologija 54
Slide 55: UČENJE NA DALJINU Definicija slajd 56 Sistemi slajd 57 telekomunikacija 2003/2004 Obrazovna tehnologija 55
Slide 56: Učenje na daljinu je učenje putem telekomunikacija. Pogodan oblik studija za odrasle (učenje uz rad) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 56
Slide 57: SISTEMI TELEKOMUNIKACIJA D B CATV A 2003/2004 Obrazovna tehnologija 57 CCTV C
Slide 58: DODATAK ODABRANI KONCEPTI NASTAVNE TEHNOLOGIJE
Slide 59: ODABRANI KONCEPTI NASTAVNE TEHNOLOGIJE Nastavne metode slajdovi 63 ... 82 Model za osiguranje upotrebe medija (ASSURE) Vještine prezentiranja u učionici 2003/2004 slajdovi 83 ... 90 slajd 91 Obrazovna tehnologija 59
Slide 60: Nastavna metoda je procedura nastave koja pomaže učenicima da postignu ciljeve nastave 2003/2004 Obrazovna tehnologija 60
Slide 61: NASTAVNE METODE Prezentacija Demonstracija Diskusija Drill-and-practice Tutorij slajdovi 63, 64 slajdovi 65, 66 slajdovi 67,68 slajdovi 69,70 slajdovi 71, 72 2003/2004 Obrazovna tehnologija 61
Slide 62: NASTAVNE METODE Kooperativno učenje slajdovi 73, 74 Igre Simulacije Otkriće slajdovi 75, 76 slajdovi 77, 78 slajdovi 79, 80 Rješavanje problema slajdovi 81, 82 2003/2004 Obrazovna tehnologija 62
Slide 63: PREZENTACIJA • • • • Nastavnik Udžbenik Film Računar 2003/2004 Obrazovna tehnologija 63
Slide 64: Prezentacija je jednosmjerna komunikacija kontrolisana od izvora, bez trenutne interakcije sa učenicima. Izvor može biti udžbenik, videokaseta, film, računar, nastavnik. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 64
Slide 65: DEMONSTRACIJA • Proces uživo • Video • Film 2003/2004 Obrazovna tehnologija 65
Slide 66: U metodi demonstracije učenik vidi stvarni ili životni primjer vještine ili procesa koji izučava. Demonstracija može biti snimljena i predstavljena pomoću medija kao što je video ili film. U dvosmjernoj komunikaciji potrebno je prisustvo nastavnika ili tutora. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 66
Slide 67: DISKUSIJA • Testiranje znanja, vještina, stavova, odnosa • Nepoznata grupa učenika, prije časa • Redovna grupa učenika, nakon časa 2003/2004 Obrazovna tehnologija 67
Slide 68: Diskusija obuhvata razmjenu ideja i osjećanja između učenika i nastavnika. Kao metoda pogodna je za uvid u znanje, vještine, stavove i odnose učenika prije utvrđivanja zadataka nastave, posebno za grupu kojoj nastavnik nije ranije predavao. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 68
Slide 69: DRILL-AND-PRACTICE • Ovladavanje vještinom • Postizanje brzine izvođenja 2003/2004 Obrazovna tehnologija 69
Slide 70: Metodom drill-and-practice učenik se vodi kroz seriju praktičnih vježbi, sastavljenih za ovladavanje određenom vještinom. Obično se koristi za izučavanje matematičkih radnji, za učenje stranih jezika, za vježbe u radionici. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 70
Slide 71: TUTORIJ • Prezentira sadržaj • Postavlja pitanja • Traži odgovor učenika • Analizira odgovor • Daje instrukcije • Obezbjeđuje praksu 2003/2004 Obrazovna tehnologija 71
Slide 72: Po metodi tutorij tutor prezentira sadržaj, postavlja pitanja, traži odgovor učenika, analizira odgovor, daje odgovarajuću instrukciju i obezbjeđuje praksu – sve dok učenik ne pokaže prethodno utvrđeni nivo kompetencije. Tutor može biti osoba, računar ili posebno sastavljeni štampani materijal. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 72
Slide 73: KOOPERATIVNO UČENJE • Brže se uči, radeći grupno na istom problemu • Privikava se na timski rad u životu (kasnije) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 73
Slide 74: Grupe od dva ili tri učenika za jednim računarom više i brže uče radeći zajednički na istom problemu. Po ovoj metodi kooperativnog učenja učenici se takođe privikavaju na timski rad koji će imati na radnim mjestima kad završe školovanje. . 2003/2004 Obrazovna tehnologija 74
Slide 75: IGRE • Nenametljivo okruženje • Propisana pravila • Izazovan cilj • Ovladavanje vještinama ili specifičnim sadržajima 2003/2004 Obrazovna tehnologija 75
Slide 76: Igre omogućuju kreiranje nenametljivog okruženja u kojem učenici slijede propisana pravila, trudeći se da postignu izazovni cilj. Igre zahtijevaju od učenika vještine u rješavanju problema, ili da pokažu da su ovladali specifičnim sadržajem visokog stepena preciznosti i efikasnosti. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 76
Slide 77: SIMULACIJE • Situacije i procesi iz realnog svijeta, bez troškova i rizika po zdravlje • Simulatori bazirani na računaru (naftna, vojna industrija, nuklearne elektrane) • Igranje uloga (empatija) • Simulatori (za vožnju auta, aviona) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 77
Slide 78: Po metodi simulacije učenik se uvlači u neku verziju situacije iz realnog života. Metoda pruža realnost prakse, bez troškova ili ulaženja u rizik. Simulacijom se mogu prezentirati prirodni procesi, manipulacija materijalom i opremom, interakcija sa računarom i sl. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 78
Slide 79: OTKRIĆE • Pretraživanje baza podataka (statistika) • Pretraživanja Weba • Nalaženje bolnog mjesta (mjesta kvara) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 79
Slide 80: Metoda otkrića koristi induktivni, istraživački pristup učenju. Ona problem rješava kroz postupke pokušaj – greška. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 80
Slide 81: RJEŠAVANJE PROBLEMA • Analizirati prezentiranu informaciju i podatke • Definisati problem • Postaviti hipotezu (ako je moguće) • Izvesti eksperimente • Analizirati dobijene podatke i formulisati rješenje 2003/2004 Obrazovna tehnologija 81
Slide 82: 82 Metoda rješavanja problema postavlja učenika u aktivnu ulogu u kojoj je on konfrontiran sa problemom iz realnog života. Učenici startuju sa ograničenim znanjem, ali kroz saradnju sa svojim vršnjacima oni otkrivaju, objašnjavaju i brane rješenje. 2003/2004 Obrazovna tehnologija 82
Slide 83: Model za osiguranje upotrebe medija ASSURE (To assure -> osigurati uspjeh časa)
Slide 84: MODEL ZA OSIGURANJE UPOTREBE MEDIJA A • Analiza učenika (Slajd 85) (Slajd 86) S • Utvrđivanje zadataka nastave (Slajd 87) S • Selekcija metoda, medija i materijala U • Upotreba medija i materijala (Slajd 88) E • Zahtjev za participaciju učenika (Slajd 89) R • Evaluacija i revizija (Slajd 90) 2003/2004 Obrazovna tehnologija 84
Slide 85: ANALIZA UČENIKA • Opće karakteristike učenika • Specifične početne kompetencije • Stil učenja 2003/2004 Obrazovna tehnologija 85
Slide 86: UTVRĐIVANJE ZADATAKA NASTAVE • Auditorij Specifičnosti učenika Promjena performansi Alati, oprema, okruženje 2 • Ponašanje • Uslovi 1 • Stepen 2003/2004 Vrijeme, preciznost, proporcija, kvalitet Obrazovna tehnologija 86
Slide 87: SELEKCIJA METODA, MEDIJA I MATERIJALA • Izbor metode • Izbor formata medija • Nabavka specifičnih materijala - selekcija raspoloživih materijala - modifikacija postojećih materijala - izrada novih materijala 2003/2004 Obrazovna tehnologija 87
Slide 88: UPOTREBA MEDIJA I MATERIJALA • Pregled planiranog materijala • Priprema materijala • Priprema okruženja • Priprema učenika • Primjena (realizacija) Vještine prezentiranja u učionici 2003/2004 Obrazovna tehnologija 88
Slide 89: ZAHTJEV ZA PARTICIPACIJU UČENIKA • • • • Čitanje teksta Rješavanje zadataka Izrada proizvoda Povezivanje sadržaja sa realnim životom • Potvrđivanje korektnih odgovora 2003/2004 Obrazovna tehnologija 89
Slide 90: EVALUACIJA I REVIZIJA • Procjena postignuća učenika - da korespondira sa zadacima nastave • Evaluacija metoda i medija • Revizija Diskusija može ukazati da je od prezentacije bolji izbor grafofolija, videokaseta, računar Model treba stalno usavršavati 2003/2004 Obrazovna tehnologija 90
Slide 91: VJEŠTINE PREZENTIRANJA U UČIONICI • Pripremite materijale i isprobajte opremu • Trema • Izvođenje prezentacije • Glas • Kontakt očima • Pokreti • Vizuelni mediji 2003/2004 Obrazovna tehnologija 91
Slide 92: (Lifelong Learning) OBRAZOVNA TEHNOLOGIJA NIJE KRAJ ... Mladi lovac nateže luk i usmjerava strijelu da pogodi cilj 2003/2004 Obrazovna tehnologija 92
Slide 93: Autor: Mr Dušan Kljakić Lit.:Heinich, R i dr.:Instructional Media and Technologies for Learning Prentice-Hall, USA 1999 PEDAGOŠKA AKADEMIJA Sarajevo 2003